Δευτέρα, 25 Σεπτεμβρίου 2017

Ο Απόστολος Γιαννιτσάκης, ένας επίδοξος Έλληνας Τόλκιν, μιλάει για την ταύτιση επιστημονικής φαντασίας, παραμυθιού, πραγματικότητας και ανθρωπιστικών αξιών

Το έργο του αποτελείται από εφτά βιβλία. Σε μορφή e-book έχει κυκλοφορήσει μόνο το πρώτο μέχρι σήμερα. Έχει βραβευτεί σε ημερίδα του Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης με τίτλο ‘’Σύγχρονο Μυθιστόρημα Φαντασίας’’. Εν συνεχεία βραβεύτηκε στο Φεστιβάλ Βιβλίου στο Κηποθέατρο Αλκαζάρ. Τέλος, διακρίθηκε απ’ το Εθνικό Κέντρο Βιβλίου μέσα στα πιο επιτυχημένα e-book της χρονιάς.Ο Απόστολος Γιαννιτσάκης είναι ένας νέος συγγραφέας επιστημονικής φαντασίας ή, σωστότερα, σύγχρονων παραμυθιών, που μπορεί να είναι και βαθιά ανθρωπιστικά - κατά τα λεγόμενα του - πάντα κάτω από το πέπλο του παραμυθιού. Ο ίδιος δίνει τις απαντήσεις στις ερωτήσεις μου για την ιδιότυπη τέχνη που ασκεί και που προσπαθεί να την επικοινωνήσει με το κοινό του.
Ζεις κάπου έξω από την Αθήνα. Θα ήταν πιο εύκολα τα πράγματα, λες, αν ήσουν πολιτογραφημένος Αθηναίος σε σχέση με τη δουλειά σου και την προώθηση της; 
Πιστεύω πως τα πράγματα θα ήταν το ίδιο δύσκολα ή εύκολα ακόμα κι αν ζούσα στην Αθήνα. Πολύ απλά γιατί οι ευκαιρίες δεν χαρίζονται, αλλά κερδίζονται. Την ίδια μάχη πιστεύω θα έδινα, τις ίδιες στιγμές απομόνωσης θα κατέγραφα και τις ίδιες αγωνίες ακόμα κι αν ήμουν πολιτογραφημένος Αθηναίος.
Τι είναι αυτό που διαφοροποιεί έναν συγγραφέα ιστοριών επιστημονικής φαντασίας από έναν άλλο που απλά καταγράφει σκέψεις και προβληματισμούς ''επίγειους''; 
Νομίζω τον διαφοροποιεί το ότι δεν οριοθετείται απ’ την επίγεια πραγματικότητα. Ένας συγγραφέας ιστοριών φαντασίας παραφράζει συχνά τα βιώματα του και τα κεντά φτιάχνοντας παραμύθια ή χρησιμοποιεί αυτούσια τα βιώματα του. Μασκαρεύει τα πρόσωπα της ζωής του και φτιάχνει ήρωες που εξελίσσουν τον μύθο ή ο μύθος εξελίσσεται απ’ τους ήρωες του. Ένας συγγραφέας ιστοριών φαντασίας επίσης μπορεί να φτιάξει έναν ολοκαίνουργιο κόσμο, ''αντέχοντας'' τον μαζί με τον υπάρχοντα – που πολλές φορές ξεπερνά κάθε φαντασία.  
Από τη μέχρι τώρα εμπειρία σου, θεωρείς πως αυτό που κάνεις, σνομπάρεται λίγο στη χώρα μας ως παραλογοτεχνικό και όχι αμιγώς λογοτεχνικό είδος; 
Σαφώς. Πάντα το μυθιστόρημα φαντασίας δεχόταν τέτοιου είδους κριτικές. Είναι αρκετοί εκείνοι που μπερδεύουν το φαντασιακό με το μη πραγματικό. Ενώ αποδεδειγμένα η πραγματικότητα, πολλές φορές, ξεπερνά και το πιο ευφάνταστο μυθιστόρημα και με τον πιο άσχημο τρόπο. Είμαι της άποψης πως η ζωή αντιγράφει την τέχνη, κι αυτό είναι ίσως λίγο βαρύ για τους επικριτές του μυθιστορήματος φαντασίας. Ένα βιβλίο φαντασίας μπορεί να είναι βαθιά ανθρωπιστικό, αλλά περνώντας τα μηνύματα του υποδόρια, κάτω απ’ το πέπλο του παραμυθιού. 
Παρότι έχει βραβευτεί η δουλειά σου, τα πράγματα με τους εκδοτικούς οίκους δεν είναι εύκολα, είτε στην Αθήνα, είτε στην επαρχία. Ποια λύση θα μπορούσε να υπάρξει; Θα ήθελα μια - δυο προτάσεις σου ως καλλιτέχνης - υπό έκδοσιν συγγραφέας. 
Νομίζω πως αυτό που έχει γίνει με την αυτοέκδοση ως e-book βοηθάει πολύ τους νέους συγγραφείς. Το Διαδίκτυο έχει μεγάλη δύναμη και επιρροή και βοηθά στο να μη χάνονται τόσο εύκολα αξιόλογοι καλλιτέχνες. Από εκεί και πέρα πρέπει να τους δίνεται κι ένα βήμα να παρουσιάσουν το έργο τους, να μιλήσουν για το όραμα τους και να ''ταπεινωθούν'' εν ανάγκη ανάμεσα στα έργα άλλων τόσων νέων συγγραφέων. Εννοώ να γίνονται περισσότερες ημερίδες για το βιβλίο και τη σύγχρονη λογοτεχνία, το σύγχρονο μυθιστόρημα. Να γίνονται περισσότεροι διαγωνισμοί στους οποίους οι συγγραφείς θα κάνουν μια παρουσίαση του έργου τους και να ακολουθεί βράβευση ύστερα από ψηφοφορία κριτών και κοινού. 
Πες μου πως φαντάζεσαι την ιδανική ζωή σε σχέση με το έργο σου.
Για μένα η ιδανική ζωή θα ήταν να κάνω αυτό που αγαπώ, να το αγαπά ο κόσμος και να το ζω αυτό στον απόλυτο βαθμό. Γιατί πολλές φορές η ευτυχία δεν είναι εύκολα διαχειρίσιμη. Κι όταν σταματήσει η έμπνευση μου, όταν ολοκληρώσω αυτό που έχω στο μυαλό μου, γιατί κάνω αυτό το πράγμα απ’ τα 13 μου, γράφω ένα έργο-επταλογία , μια κοσμογονία ολόκληρη, τότε θα ασχοληθώ με κάτι άλλο, που δεν θα ‘χει σχέση με τη συγγραφή.
Ποιες είναι οι βασικές επιρροές σου από το λογοτεχνικό αυτό είδος παγκοσμίως; 
Το έργο μου ξεκίνησα να το γράφω Νοέμβριο του 2001. Ήμουν περίπου 13 χρονών. Έως τότε δεν γνώριζα τον Τόλκιν. Τον έμαθα κινηματογραφικά λίγους μήνες αργότερα. Με δέος παρακολούθησα το πώς είχε φτιάξει έναν ολόκληρο κόσμο, σε εποχές σκληρές. Μεταξύ των δυο παγκοσμίων πολέμων και κατά τη διάρκεια τους. Τον εκτίμησα και τον έκανα πυξίδα μου όταν διάβασα και τα βιβλία του και είδα πόση φαντασία συμπυκνωμένη υπήρχε σε κάθε παράγραφο του, σε εποχή που δεν υπήρχαν καν τα κινηματογραφικά μέσα να αποτυπώσουν το μήκος και το πλάτος τέτοιων φαντασιακών οραμάτων. Η δική μου γενιά δέχτηκε και δέχεται συνεχώς ερεθίσματα από τη δύναμη των οπτικών μέσων που δίνει υπόσταση στο φαντασιακό όραμα του κάθε συγγραφέα. Θέλω να πω δεν ξεκινάμε από το μηδέν. Έχουν μπει γερά θεμέλια απ’ τον Τόλκιν για το πώς φτιάχνεται μια κοσμογονία με τόση προσοχή, με γερά θεμέλια και δομές, σχεδόν με ευλάβεια. Ακόμα και η Ρόουλινγκ έβαλε τέλος στα μυθιστορήματα φαντασίας που ήθελαν τους ήρωες να είναι εξελεγκτικά όργανα του εκάστοτε μύθου. Η Ρόουλινγκ έφτιαξε έναν όμορφο μύθο και κόσμο, αλλά που η αξία του μετριόταν στη σημαντικότητα των προσωπικοτήτων του κάθε ήρωα.
Πες μου έναν άνθρωπο που θα του αφιέρωνες την πρώτη τυπωμένη έκδοση του βιβλίου σου.
Ο παππούς μου. Σε εκείνον θα αφιέρωνα την πρώτη έκδοση του βιβλίου μου. Τον έχασα πρόσφατα. Είναι κάτι που μ' έχει σημαδέψει βαθιά. Ο παππούς μου και η γιαγιά μου είναι οι δυο άνθρωποι που με στήριξαν περισσότερο απ’ όλους σ’ αυτό που αγαπούσα από μικρό παιδί και δεν μου καλλιέργησαν ποτέ την αμφιβολία αν αυτό που κάνω είναι ανώφελο, λάθος ή ανούσιο. Με πίστευε ο παππούς μου. Πολύ!  
Ισχύει ψυχαναλυτικά ότι ο κόσμος του φανταστικού, του παραμυθιού, είναι ο τόπος απόδρασης ενός συγγραφέα από την τρέχουσα ζωή του; 
Είναι τόπος απόδρασης αρχικά. Εν συνεχεία όμως είναι ένας τόπος που τον διαμορφώνεις με καταστάσεις και βιώματα της τρέχουσας ζωής σου, μόνο που τις παραλλάσεις για να μπορείς να τις αντέξεις. Πιστεύω πως κατά βάθος κανένας συγγραφέας δεν μπορεί να ξεφύγει απόλυτα απ’ αυτά που βιώνει, από αυτά που έχει ζήσει και ‘χουν γράψει μέσα του. Οι συνθήκες διαβίωσης μας διαμορφώνουν, ακόμα και τον τρόπο γραφής μας.
Αν σε ρωτούσα, κλείνοντας, κατά πόσο νιώθεις συγγραφέας και τι κόστος προϋποθέτει αυτό;
Θέλω να πω πως δεν αισθάνομαι ακόμα συγγραφέας. Κάνω αυτό που αγαπώ, έχω φτιάξει έναν κόσμο κι έχω βάλει μέσα όσα με πλήγωσαν, όσα με συγκίνησαν, όσα με έκαναν ευτυχισμένο, όσα με θύμωσαν, όσα με συγκλόνισαν. Πολλές φορές αυτός ο κόσμος είναι η κρυψώνα μου. Άλλες φορές είναι ένα μέρος που απεχθάνομαι να πλησιάσω. Ο κόσμος αυτός είμαι εγώ. Γιατί είναι κάτι που έχτισα με αγάπη, με προσωπική μου επιμονή και υπομονή, και με κανενός άλλου παρότρυνση ή καθοδήγηση να το κάνω. Κι αυτό λέω πάντα στον εαυτό μου και σε όσους αγαπώ. Να μη παύει ποτέ κανείς να κάνει αυτό που αγαπά, με όποιο κόστος. 

Τετάρτη, 13 Σεπτεμβρίου 2017

R.I.P. ΦΩΤΗΣ ΦΕΡΕΝΙΔΗΣ (1970 - 2017): Φτωχαίνουμε, Φώτη μου, φτωχαίνουμε...

Ο Φώτης αγαπούσε πολύ τη δουλειά του στον FM100, το Δημοτικό Ραδιόφωνο της Θεσσαλονίκης. Οι ακροατές με τη σειρά τους, οι καλοί ακροατές, αγαπούσαν εξίσου τη δουλειά του και το μεράκι του με την ποιοτική μουσική, την ξένη και την ελληνική κυρίως. Κι αν δεν υπήρξαμε ποτέ φίλοι, που δεν θα γινόταν λόγω απόστασης ούτως ή άλλως, με τον Φώτη είχαμε αλληλοεκτίμηση και μιλούσαμε αραιά και που, από το facebook και σπανιότερα από το τηλέφωνο. Δεν είναι ούτε δύο μήνες που μου είχε ζητήσει το CD του Αλεξανδρουπολίτη Κωνσταντίνου Κάλλια για να του έκλεινα μία εκπομπή με τον ερμηνευτή Παντελή Θεοχαρίδη. Είπαμε να γινόταν από Σεπτέμβρη που θα ''μαζευόταν'' ο κόσμος από τις διακοπές του. Δε γνωρίζω αν έκανε διακοπές φέτος ο Φώτης. Μπορεί και να ήταν κάθε μέρα στο σταθμό του για να παίζει Φλέρυ Νταντωνάκη και Echo & The Bunnymen, Λένα Πλάτωνος και Marianne Faithfull... 
Το σταθμό με εκείνο το πανέμορφο μπαλκόνι με την πανοραμική θέα της Θεσσαλονίκης. Τότε - Μάρτιος του 2013 ήταν - που ο Φώτης μας φωτογράφιζε να συνομιλούμε με τη χατζιδακική ερμηνεύτρια Βούλα Σαββίδη. Τι ωραία εκπομπή είχαμε κάνει! Δε θα ξεχάσω το ενδιαφέρον του για την προβολή του ντοκιμαντέρ της Γώγου στο Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης. Την αγωνία του να μάθουν οι συμπολίτες του για τη δική μου δουλειά, με πάθος, σαν να ήταν προσωπικός μου φίλος για χρόνια...Αυτά εγώ δεν τα ξεχνάω και ειδικά τώρα μ' αυτή τη θλιβερή αφορμή, δύνανται να μου φέρουν έως και δάκρυα. 
Τον Φώτη τον έβγαλα κι εγώ μια φωτογραφία σε έναν αγαπησιάρικο εναγκαλισμό με τη Βούλα Σαββίδη. ''Ήρθες στην πόλη μου και μου έφερες τη Βούλα που ζει στην πόλη μου'' ήταν τα λόγια του λίγο πριν φύγουμε από το στούντιο. Ας γνωρίζουν οι Θεσσαλονικείς πως σήμερα έχασαν ένα καλό παιδί πάνω απ' όλα και έναν εξαίρετο μουσικό παραγωγό με γούστο και αισθητική. Δεν ξέρω ποιος θα τον αντικαταστήσει, καθώς ο Φώτης είναι πραγματικά αναντικατάστατος. Ξέρω μονάχα πως για μένα το Δημοτικό Ραδιόφωνο της Θεσσαλονίκης ήταν αυτός μαζί με τις μνήμες από τα πιο ωραία χρόνια μου στη συμπρωτεύουσα. 
* Μιλούσαμε τακτικά με τον Φώτη για απώλειες: Της Γώγου, του Αντρέα Παγουλάτου, του Νίκου Παπάζογλου, του Ρασούλη. ''Φτωχαίνουμε'' σαν να τον ακούω τώρα. Δεν θα φανταζόμουν ότι τόσο σύντομα θα του έλεγα κι εγώ κι ας ξέρω ότι δεν πρόκειται να μ' ακούσει: ''Φτωχαίνουμε, Φώτη μου, πράγματι φτωχαίνουμε''...
** Ο Φώτης Φερενίδης πέθανε ξαφνικά σήμερα το μεσημέρι, 13 Σεπτεμβρίου του 2017, από καρδιακή ανακοπή. Ήταν μόνο 47 ετών. Τα πιο θερμά συλλυπητήρια στους δικούς του ανθρώπους. 

Τρίτη, 5 Σεπτεμβρίου 2017

Bosko 1_Αφροδίτη Μάνου_Review γυρίσματος

Για την τηλεοπτική εκπομπή που μου ανατέθηκε να επιμελούμαι και να παρουσιάζω θα τα γράψω κάποια άλλη στιγμή όταν φτάνει ο καιρός για να βγει στον αέρα, κάτι που υπολογίζεται να γίνει κατά τα τέλη του ερχόμενου Οκτώβρη. Εδώ θα γράψω για την εμπειρία ενός γυρίσματος με την Αφροδίτη Μάνου στον προσωπικό της χώρο. Πρωτομπήκα στο σπίτι της Μάνου το 2001 - το θυμάμαι καλά το έτος, καθώς τότε είχε κάνει τη μουσική για το ''Κλάμα βγήκε απ' τον Παράδεισο'' και χρειαζόμουν την υπογραφή της για το συλλεκτικό CD της Εταιρείας Ελλήνων Σκηνοθετών, την παραγωγή του οποίου ''έτρεχα'' επί σειρά ετών. Θυμάμαι μία Μάνου τελείως διαφορετική σε σχέση με τη σημερινή εικόνα της. Τότε δεν είχε πενηνταρίσει καν και είχε μακριά κατάμαυρα μαλλιά. Είχα καθίσει πολύ λίγο μαζί της, μου έβαλε μια υπογραφή, αλλά πριν φύγω άρχισα να τη ρωτάω για τις εμφανίσεις της στον Σείριο του Μάνου Χατζιδάκι το '87 - ΄88. ''Ξέρεις, έχω το βινύλιο με την υπογραφή του Χατζιδάκι'' με είχε ενημερώσει κι εγώ, μην έχοντας κανένα θάρρος, δεν της ζήτησα καν να μου το έδειχνε. Τα χρόνια πέρασαν, την Αφροδίτη Μάνου την ξαναβρήκα σε ένα άλλο soundtrack, το ''Οξυγόνο'' του Νίκου Κυπουργού, ως στιχουργός εκείνη τη φορά, αλλά για νά'μαι ακριβής ποτέ δεν την έχασα, εφόσον όλο και κάποιο βινύλιο της θα έπαιρνα από το Μοναστηράκι πάντα. Αν υπολογίσω και τα social media με κορυφαίο το facebook, όπου όλοι ξαφνικά γίναμε ''κολλητοί'' με τα ινδάλματα της νιότης μας, αν βάλω μέσα κι εκείνη την παράσταση που είχαμε κάνει με τη Μάνου στο ''Αγγέλων Βήμα'', θα έλεγα πως τη νιώθω φίλη μου ή τουλάχιστον συνεργάτιδα μου. Τό'χει αυτό η Μάνου: Να είναι δηλαδή προσωπικότητα ελκυστική, να θες να της μιλάς, να της λες τα μυστικά σου, τις χαρές σου, τις λύπες σου. Προσωπικά χαίρομαι γιατί δεν θα την απομυθοποιήσω ποτέ τη γυναίκα αυτή! Είναι που κι εγώ απ' το ραδιόφωνο άκουσα δυνατά τζαζ ροκ με τη δική της φωνή - κι ας μη με έπιασε ποτέ κόκκινο στο ύψος της Πανόρμου -, είναι ίσως που γνωρίζω πως ο Χατζιδάκις αμέσως μετά την ακρόαση του τραγουδιού της ''Ο βασιλιάς κι εγώ'' της τηλεφώνησε για συγχαρητήρια ή είναι πάλι που απλά η Μάνου δεν έκανε την παραμικρή έκπτωση στη σημαντική πορεία της, κάτι που σέβομαι απεριόριστα σε κάθε καλλιτέχνη. 
Ο μακιγιέρ μας, Γιώργος Τορώσης, μακιγιάρει την Αφροδίτη Μάνου
Δεν ξέχασα ποτέ βέβαια πως η Μάνου μένει σε...ουρανοξύστη, αυτόν στα σύνορα Χολαργού και Ψυχικού ή για να είμαι πάλι ακριβής μου το θύμισε η ίδια: ''Στον 13ο όροφο θα ανεβείτε!'' Και ανεβήκαμε! Με την ψυχή στο στόμα (κλειστοφοβικός γαρ). Αμέσως ο μακιγιέρ Γιώργος Τορώσης έπιασε δουλειά! 
Μετά την Αφροδίτη, ήταν η σειρά μου να περάσω από τα χέρια του μακιγιέρ Γιώργου Τορώση

Ας δούμε καλύτερα όλο το set των φωτογραφιών από το γύρισμα πρώτα:
Η Αφροδίτη τσεκάρει τις λεπτομέρειες του πλάνου της με τον διευθυντή φωτογραφίας και μοντέρ Θανάση Καμαρέτσο και τον κάμερα μαν Γιάννη Κορφιάτη. 
Μακιγιάζ και στον πιανίστα μας, Αντώνη Παπακωνσταντίνου, πάντα από τον Γιώργο Τορώση


Ο Αντώνης Παπακωνσταντίνου συνόδευσε την Αφροδίτη Μάνου στο αγαπημένο τραγούδι της - το ποιο δεν το λέω, ας το δείτε στην εκπομπή από τους τηλεοπτικούς δέκτες σας. Οι δυο τους είχαν συνεργαστεί ξανά για εκείνη τη βραδιά στο ''Αγγέλων Βήμα'' και υπήρχε καλή χημεία ανάμεσα τους!
Η συνέντευξη, το κυρίως γύρισμα δηλαδή, διήρκεσε περίπου 50 λεπτά με προοπτική να κρατηθούν 30 λεπτά ωφέλιμου τηλεοπτικού χρόνου. Είχα μεγάλο άγχος καθώς άλλο πράγμα είναι οι συνεντεύξεις για τη LIFO και άλλο για την τηλεόραση. Φοβόμουν μην ήμουν σφιγμένος, σοβαροφανής και όλα αυτά που δεν τα έχω καθόλου στη δουλειά μου. Με καθησύχασαν οι συνεργάτες μου και κυρίως η σκηνοθέτιδα, η Κίρκη Καραλή, που μου τόνισαν πως σχεδόν δεν πετιέται τίποτα ΚΑΙ από τα 50 λεπτά! Α, η Κίρκη! Τι πλάσμα ειν' αυτή! Cool τύπος, ήρεμη και συγκεντρωτική παράλληλα και γι' αυτό ίσως περνάει την άποψη της εν ώρα δουλειάς. Θα μπορούσα να απαριθμήσω κι άλλα πολλά ''καλά'' της, αλλά θα περιοριστώ στα του γυρίσματος. Κι εγώ άλλωστε τώρα τη γνωρίζω σε βάθος κι έχουμε πολύ δρόμο ακόμη μπροστά μας. Πάντως, είμαι πραγματικά χαρούμενος που ξεκινάμε αυτήν την τηλεοπτική εκπομπή: Η Κίρκη, εγώ, ο Θανάσης, ο Γιώργος, ο Γιάννης, ο Αντώνης και οι εκλεκτοί καλλιτέχνες που μας κάνουν την τιμή να ανοίγουν σε όλους μας τα σπίτια τους και σε μένα την ψυχή τους! 

Παρασκευή, 25 Αυγούστου 2017

Για το - κατά Ρενδία Λέξις - La Nonna στο θεατρικό φεστιβάλ Διστόμου: Όταν οι ''ερασιτέχνες'' βάζουν τα γυαλιά στους ''επαγγελματίες''!

Μια φτωχή πολυμελής οικογένεια της Αργεντινής του '70 αποδεκατίζεται στην κυριολεξία από την αδηφάγα αιωνόβια γιαγιά της που τους βάζει όλους να ξεπουλήσουν τα πάντα, να εκπορνευτούν, να αυτοκτονήσουν και να εξαφανιστούν από προσώπου γης, οδηγώντας την ίδια στο τέλος να φάει έως και τις σάρκες της! Στην ουσία δεν υπάρχει κανένας από μηχανής θεός να λυτρώσει αυτούς τους ανθρώπους από ένα Τέρας που τους γέννησε για να τους κατασπαράξει. Όπως περίπου τό'γραψε ο ποιητής Νίκος Καββαδίας: Το επίχρισμα η άγια σκουριά που μας γεννά/ μας τρέφει, τρέφεται από μας και μας σκοτώνει. Ή, για να λέμε τα πράγματα με το όνομα τους, όπως γίνεται τη σήμερον ημέρα με το ΔΝΤ, την Τρόικα και τους λαούς του Νότου: Η La Nonna δεν είναι τίποτα άλλο από το παγκόσμιο χρηματοπιστωτικό σύστημα που δανείζει ευρώ και απαιτεί αίμα, θανάτους, αυτοκτονίες, την επιβολή μιας οικονομικής τρομοκρατίας. Η La Nonna είναι ο Καπιταλισμός με σάρκα και οστά και γι' αυτό εντυπωσιάζει αν μη τι άλλο η θεατρική αυτή δημιουργία του Αργεντίνου Ρομπέρτο Κόσσα, καθώς βέβαια και η επιλογή της ερασιτεχνικής ομάδας δήμου Ρέντη - Νίκαιας να την ανεβάσει εν έτει 2017!
Αν δεν ξέραμε δηλαδή εδώ στην Ελλάδα πως ο Κόσσα συνέλαβε το La Nonna το 1976 θα λέγαμε πως τον έκλεψε ο δικός μας Νίκος Τσιφόρος στην Ωραία των Αθηνών του, αλλά και ο Γιώργος Μανιώτης στο Χορεύει η Κρουστάλλω μάμπο: Η σκηνή, λόγου χάριν, που ο παμπόνηρος Τσίτσο προσπαθεί να παντρολογήσει τη γιαγιά με τον Δον Φρανσίσκο, ενώ πάλι ο Δον Φρανσίσκο ορέγεται τη Μάρτα, την όμορφη δισέγγονη της γιαγιάς, δεν απέχει πολύ από τις κωμικές προσπάθειες του Αυλωνίτη να πασάρει την ''άσχημη'' Βασιλειάδου στον Ρίζο. Όταν η γιαγιά, τέλος, οδηγείται σε ένα παραλήρημα με ονόματα από φαγητά και εδέσματα, μας παραπέμπει στην αλληλοεξόντωση των δύο ηρώων του Μανιώτη, οι οποίοι μονομαχούν μέχρι θανάτου με βαρύγδουπα ονόματα φαγητών!
Η παράσταση που παρακολούθησα χθες βράδυ στο κατάμεστο Αμφιθέατρο του Μαυσωλείου Διστόμου, στο πλαίσιο του Φεστιβάλ Ερασιτεχνικού Θεάτρου, είχε πολλές αρετές! Καταρχάς, το ότι παίχτηκε στο χώρο αυτό, κάτι μου ''έκανε''! Κι έτσι, ενώ το κοινό ξεκαρδιζόταν με τη Nonna, εγώ σκεφτόμουν πως λίγα μέτρα παραδίπλα μας υπήρχαν τα κρανία των σφαγιασθέντων από τους Ναζί Ελλήνων. Υπό την έννοια αυτή, το πάω ακόμα παραπέρα και λέω πως η Nonna δε θα μπορούσε να είναι μόνο το αδηφάγο καπιταλιστικό σύστημα, αλλά και το τέρας του ναζισμού που βλέπουμε καθημερινά να αναβιώνει σε όλες τις μεριές του πλανήτη σαν η ιστορία να κάνει κύκλους και οι άνθρωποι να μη μαθαίνουν ποτέ από τα λάθη τους και τις τραγωδίες τους! Η παράσταση, λοιπόν, δεν είχε τίποτα να ζηλέψει από ανάλογα επαγγελματικά εγχειρήματα. Διέθετε σκηνοθεσία με ρυθμό και  ένταση από τον Παναγιώτη Ναρλή. ''Καθημερινά'' κοστούμια και ευρηματικά σκηνικά από την Λίνα Παγώνη, απολύτως ''εντός θέματος''. Ταιριαστά μουσικά θέματα επίσης από παλιά tangos του Astor Piazzolla, ικανά να σε μεταφέρουν στην Αργεντινή περασμένων δεκαετιών (θα μπορούσε να επέλεγε κανείς τα πιο ''εξαθλιωμένα'' κομμάτια από το ρεπερτόριο του ρεμπέτικου, αν επιθυμούσε μια μεγαλύτερη σύνδεση με τα καθ'ημάς, αλλά αυτό είναι μάλλον προσωπικό μου κόλλημα). Τέλος, το La Nonna από την ομάδα Ρενδία Λέξις του δήμου Ρέντη - Νίκαιας διέθετε εξαιρετικές ερμηνείες, τόσο εξαιρετικές, που θα έλεγες ότι είναι κρίμα αυτοί οι ερασιτέχνες - υποτίθεται - ηθοποιοί να βρίσκονται εκτός ''επίσημου'' θεάτρου, κινηματογράφου και τηλεόρασης: Ο Βασίλης Μουτσόπουλος είναι ο Πατήρ Φαμίλιας Καρμέλο, είναι ο Νεοέλληνας που πάει να αντιδράσει, μα που δεν μπορεί να κάνει τίποτα στην ουσία, παραμένοντας ένα πρόβατο αδύναμο μέσα στην ολική σφαγή. Φωνακλάς και παράλληλα εσωστρεφής και συγκινητικός! Αυτός πρέπει οπωσδήποτε να περάσει από οντισιόν για την καινούργια ταινία του Γιάννη Οικονομίδη! Η Κλαίρη Παπαδοπούλου είναι η Nonna, το Τέρας του έργου. Πάνχοντρη, συναισθηματικά και διανοητικά απαθής, το μόνο που θέλει είναι να καταβροχθίζει, αδιαφορώντας για τα πτώματα που ένας - ένας πέφτουν δίπλα της. Κινησιολογικά και εκφραστικά, η ηθοποιός τό'χει 100%, φτιαγμένη λες από τη στόφα μεγάλης καρατερίστας! Ο Στέλιος Μέξης είναι το φρικιό: Τεμπελχανάς, μουσικάντης, κλέφτης, απατεώνας, αν το καλοσκεφτείς δεν απέχει πολύ από το Τέρας που ζει στο ίδιο σπίτι μ' αυτόν. Διόλου τυχαίο που αυτός, ο πιο ρημαγμένος απ' όλους, είναι ο μόνος που επιβιώνει στο τέλος μέχρι να πατήσει τη σκανδάλη και να αυτοκτονήσει. Η ερμηνεία του νέου ηθοποιού μού θύμισε τον Μάκη Παπαδημητράτο και τον Γιώργο Χρανιώτη σε αντίστοιχους ρόλους λούμπεν φτωχοδιάβολων! Ο Μήτσος Σερέτης είναι ο επίδοξος γαμπρός της Nonna, ο ψιλικατζής Δον Φρανσίσκο, που εν τέλει χάνει τα λογικά του μέσα σ' όλη αυτή την σουρεαλιστική παράνοια και οι υπόλοιποι τον βγάζουν για ζητιανιά με το καροτσάκι. Επίσης ένας ''έτοιμος'' ηθοποιός με ατόφια κωμική φλέβα και με κάποια εντελώς δικά του υποκριτικά χαρακτηριστικά! Η Γκέλυ Αυγερινοπούλου είναι η Μαρία, η γυναίκα του Καρμέλο. Υπομένει τα πάντα σαν ρημαγμένη κι αυτή μικροαστή. Μου άρεσε που η σκηνή της αποχώρησης της από το διαλυμένο σπιτικό δεν είχε το παραμικρό στοιχείο μελό. Έτσι όπως έφυγε δηλαδή, σου έδινε την εντύπωση πως δεν θα είναι ικανή ποτέ να ξεφύγει από τη μοίρα της, όσο μαύρη κι αν είναι αυτή η μοίρα! Η Ντιάνα Μανουηλίδου είναι η Ανυούλα, η κόρη της Nonna και το πιο αθώο - τραγικό πρόσωπο της ιστορίας. Κρυφά ερωτευμένη με τον Δον Φρανσίσκο, υποχωρητική, άβουλη, πάντα καλόκαρδη και ευγενική με όλους, χάνει άδικα τη ζωή της από δηλητήριο προορισμένο για την αποκρουστική μάνα της. Δεν ξέρω αν οφειλόταν στη σκηνοθετική γραμμή του Ναρλή, στο ίδιο το κείμενο του Κόσσα ή στο ταλέντο της, πάντως δεν υπήρξε στιγμή που η απόδοση της να ξέφευγε από τον ακραία κωμικό χαρακτήρα του έργου. Πολύ καλή! Η Στέλλα  Κοκκινέλη, τέλος, είναι η Μάρτα, η κόρη του Καρμέλο και της Μαρίας, που τη μια δηλώνει βοηθός φαρμακοποιού, την άλλη κατ' οίκον μανικιουρίστα, οι πάντες όμως - μαζί κι οι θεατές - γνωρίζουν πως έχει βγει στην πουτανιά για μια καλύτερη διαβίωση. Φυσικότητα στο παίξιμο της, χαλαρότητα και για μια στιγμή μόνο αντιλαμβανόμαστε, εξ αιτίας της ερμηνείας της, πως η δουλειά που κάνει έχει καταντήσει πια μαρτύριο για την ίδια. Εν κατακλείδι: Εγώ έτυχε να δω το - κατά Ρενδία Λέξις - La Nonna στο Δίστομο ως καλεσμένος του φεστιβάλ. Οι υπόλοιποι στην Αθήνα να μην το χάσετε, καθώς έχουν προγραμματιστεί αρκετές παραστάσεις μεσ' στους δύο επόμενους μήνες στους δήμους Νίκαιας, Κερατσινίου, Αγίας Παρασκευής, Αλίμου και Μοσχάτου.

Κυριακή, 20 Αυγούστου 2017

Το συγκινητικό δώρο της Αρλέτας: Μια χάντρα του Donovan στη μνήμη του πατέρα μου

Τον Μάιο του 2015 η Αρλέτα μού'χε δώσει για τη LIFO την τελευταία της μεγάλη συνέντευξη. Σε εκείνη τη συνέντευξη, που μπορείτε να διαβάσετε εδώ
(http://www.lifo.gr/articles/music_articles/128580)
η Αρλέτα μου μίλησε για τον Donovan και τη γνωριμία - φιλία που είχαν τη δεκαετία του 1960. Μπροστά της, την ώρα που μου μιλούσε, υπήρχε ένα βάζο. ''Να, δες τι έχει εδώ'' μου είπε κι εγώ έβαλα το χέρι μου μέσα, τραβώντας έξω μερικές χρωματιστές χάντρες. ''Είναι από ένα χαϊμαλί του Donovan που για να μην το χάσω ποτέ, το διέλυσα και κράτησα τις χάντρες του μέσα σ' αυτό το βάζο''! Ομολογώ πως πολύ θα ήθελα να αποκτούσα εκείνη τη στιγμή κι εγώ μια χάντρα από το χαϊμαλί του Donovan, του οποίου πολλά βινύλια κοσμούν τη δισκοθήκη μου εδώ και πολλά χρόνια, μα φυσικά δεν είπα τίποτα της Αρλέτας. Ο καιρός πέρασε και τρεις μήνες μετά πέθανε ο πατέρας μου. Ήταν 20 Αυγούστου του 2015, ακριβώς σαν σήμερα πριν από δύο χρόνια. Την επόμενη μέρα ο συνεργάτης μου ο Απόλλωνας Μπόλλας πέρασε από το σπίτι της Αρλέτας. ''Τι κάνει ο Αντώνης;'' τον ρώτησε κι αυτός την ενημέρωσε πως μια μέρα πριν είχα χάσει τον πατέρα μου κι ήμουν χάλια ψυχολογικά...Τα μάτια της Αρλέτας άστραψαν, μου αφηγήθηκε ο Απόλλωνας. Κοίταζε δεξιά - αριστερά σαν κάτι να έψαχνε. Δεν πέρασε πολλή ώρα και τράβηξε μια χάντρα από το βάζο πάνω στο τραπέζι που καθόταν. ''Αυτή τη χάντρα να τη δώσεις του Αντώνη από μένα'' του είπε! Ο Απόλλωνας παραξενεύτηκε, σκεπτόμενος τι σόι δώρο ήταν αυτό μεσ' στο πένθος μου. Η Αρλέτα συνέχισε: ''Αν τον κάνει έστω και να χαμογελάσει λίγο στην κατάσταση που είναι, θα είναι ένα καλό δώρο, πίστεψε με''...Ήξερε η Αρλέτα! Τη χάντρα αυτή μου παρέδωσε ο Απόλλωνας μέσα σε κουτάκι την ημέρα της κηδείας της Αρλέτας, πριν μιάμισι εβδομάδα. Όντως χαμογέλασα στην αρχή. Μετά όμως όταν θυμήθηκα την κουβέντα μας πάνω στη συνέντευξη για τον Donovan, κατάλαβα πως η Αρλέτα τό'χε καταγράψει εκείνο το αχόρταγο βλέμμα μου. Έκλαψα πολύ εκείνη τη μέρα που παρέλαβα τη χάντρα του Donovan από τα χέρια της Αρλέτας, έστω δύο χρόνια μετά. Πόσο μάλλον όταν πια δε βρίσκονται στη ζωή τόσο εκείνη, όσο και ο πατέρας μου...Νομίζω πως δεν έχω παραλάβει ποτέ άλλοτε ένα τόσο συγκινητικό δώρο...

Σάββατο, 19 Αυγούστου 2017

Όταν η Ζωή Λάσκαρη πήγαινε κι άκουγε τη Φλέρυ Νταντωνάκη στον Πύργο των Αθηνών

Τι είδηση - βόμβα ήταν κι αυτή μεσ' στην καρδιά του φετινού καλοκαιριού...Να πεθάνει εντελώς ξαφνικά η ηθοποιός Ζωή Λάσκαρη που δεν αντιμετώπιζε κάποιο πρόβλημα υγείας και που ήταν παραγωγική και κοινωνική...Αυτές τις μέρες θα διαβάσετε πολλά στο διαδίκτυο, κυρίως στα gossip sites που πετάνε τη σκούφια τους για ''μυστικά'' της ζωής αυτού που έφυγε από τη ζωή. Τα γνωστά δηλαδή, τα ξέρουμε όλοι. Εγώ πάλι αναρτώ αυτή τη σπάνια φωτογραφία από το βιβλίο του Γιώργου Λιάνη ''Φλέρυ Νταντωνάκη - Η φεγγαρική αηδόνα'': Η Ζωή Λάσκαρη μαζί με τη Φλέρυ Νταντωνάκη στον Πύργο των Αθηνών του Βαγγέλη Σκούρτη, εκεί που τραγουδούσε η Φλέρυ με τον Γιάννη Bach Σπυρόπουλο στο πιάνο στα τέλη της δεκαετίας του 1980. Η Λάσκαρη πήγαινε τακτικά και την άκουγε, άλλοτε με τον άντρα της τον Λυκουρέζο και άλλοτε με τον ποιητή Καρούζο και τον Μινωτή. Λέγεται πως ένα βράδυ που η Φλέρυ την αναγνώρισε, σταμάτησε το τραγούδι, πήγε κοντά της, της έπιασε τα χέρια και άρχισαν μια φιλοσοφικού τύπου κουβέντα για τα μεγάλα μυστήρια της ζωής. Οι άλλοι περίμεναν να τελειώσει η συζήτηση τους για να συνεχίσει η ερμηνεύτρια το τραγούδι...

Παρασκευή, 11 Αυγούστου 2017

Η Αρλέτα είναι πλέον αέρας, ενέργεια, φυσική δύναμη, ηρεμία, στοχασμός

Δε θέλω και δε μπορώ να γράψω κανένα σχόλιο για τον τελευταίο αποχαιρετισμό στην Αρλέτα. ''Τώρα σιωπή...'' είναι ο στίχος του Παπαστεφάνου που η ίδια τραγούδησε πριν από πενήντα χρόνια. Ας πω μόνο ότι ο θάνατος της δεν ήταν ακόμη ένας θάνατος ενός αγαπημένου καλλιτέχνη. Ήταν μια απώλεια που τη νιώσαμε στο πετσί μας όλοι όσοι την αγαπήσαμε και είχαμε την τύχη να τη γνωρίζουμε προσωπικά. Η Αρλέτα είναι πλέον αέρας, ενέργεια, φυσική δύναμη, ηρεμία, στοχασμός...